Theo thông tin từ hệ thống giám sát dịch bệnh quốc tế, trong khoảng thời gian từ cuối tháng 12/2025 đến cuối tháng 1/2026, một bệnh viện tại bang Tây Bengal (Ấn Độ) đã tiếp nhận 5 trường hợp nghi mắc virus Nipah, trong đó 2 trường hợp được xác nhận dương tính qua xét nghiệm. Trước diễn biến này, Bộ Y tế Việt Nam khuyến cáo người dân từng đi, đến hoặc trở về từ khu vực có dịch cần chủ động theo dõi tình trạng sức khỏe cá nhân.
Virus Nipah lần đầu được giới khoa học ghi nhận vào cuối thập niên 1990 tại Malaysia, sau đó lan sang một số quốc gia Nam Á như Bangladesh và Ấn Độ. Dù số ca mắc trên thế giới không nhiều và chưa hình thành các ổ dịch lớn, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đánh giá đây là mầm bệnh có mức độ rủi ro cao do tỷ lệ tử vong lớn, có thể lên tới hơn một nửa số ca nhập viện.
Đáng chú ý, cho đến nay y học hiện đại vẫn chưa có vaccine phòng ngừa hay thuốc điều trị đặc hiệu đối với virus Nipah. Việc kiểm soát bệnh chủ yếu dựa vào phát hiện sớm, cách ly kịp thời và điều trị hỗ trợ.
Hiện nay, y học hiện đại vẫn chưa có vaccine phòng ngừa hay thuốc điều trị đặc hiệu đối với virus Nipah (Ảnh Soha)
Bộ Y tế cho biết, đến thời điểm hiện tại, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp nào mắc bệnh do virus Nipah. Tuy nhiên, trước nguy cơ bệnh truyền nhiễm xâm nhập qua đường giao thương, du lịch và đi lại quốc tế, ngành y tế đã yêu cầu các địa phương, cửa khẩu và cơ sở khám chữa bệnh tăng cường theo dõi, giám sát chặt chẽ các trường hợp có yếu tố dịch tễ liên quan.
Song song với đó, các phương án ứng phó, thu dung điều trị và kiểm soát lây nhiễm cũng được đặt trong trạng thái sẵn sàng nhằm hạn chế tối đa nguy cơ bùng phát dịch trong cộng đồng.
Người dân trở về từ khu vực đang ghi nhận ca bệnh được khuyến cáo tự theo dõi sức khỏe trong vòng 14 ngày. Những biểu hiện ban đầu của bệnh có thể khá giống với cúm thông thường như đau đầu, mệt mỏi, đau cơ, đau họng, buồn nôn hoặc nôn mửa.
Tuy nhiên, nếu xuất hiện các triệu chứng nặng hơn như chóng mặt, buồn ngủ kéo dài, rối loạn ý thức, lú lẫn hoặc co giật, người bệnh cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để được kiểm tra và xử trí kịp thời, đồng thời hạn chế tiếp xúc với người khác và cung cấp đầy đủ thông tin về lịch trình di chuyển.
Một trong những khuyến cáo quan trọng được Bộ Y tế nhấn mạnh là tuyệt đối đảm bảo vệ sinh ăn uống. Người dân cần duy trì thói quen “ăn chín, uống sôi”, làm sạch và gọt vỏ trái cây trước khi sử dụng.
Đặc biệt, không sử dụng các loại trái cây có dấu hiệu bị dơi hoặc chim cắn, gặm nhấm, đây được xác định là nguồn lây nhiễm virus Nipah phổ biến tại một số quốc gia. Ngoài ra, cần tránh uống các loại nước nhựa cây tươi hoặc chưa qua chế biến, do có nguy cơ nhiễm mầm bệnh từ động vật hoang dã.
Bộ Y tế cho biết, đến thời điểm hiện tại, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp nào mắc bệnh do virus Nipah nhưng vẫn phải theo dõi chặt chẽ (Ảnh Thương hiệu và công luận)
Virus Nipah thuộc nhóm bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm, có khả năng lây từ động vật sang người (chủ yếu qua dơi ăn quả), từ thực phẩm, đồ vật bị nhiễm virus, và trong một số trường hợp có thể lây truyền trực tiếp giữa người với người qua dịch tiết.
Vì vậy, người dân được khuyến cáo hạn chế tiếp xúc với động vật hoang dã, nhất là dơi; thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn sau khi tiếp xúc với động vật. Khi chăm sóc người nghi mắc bệnh, cần sử dụng đầy đủ các biện pháp bảo hộ cá nhân như khẩu trang, găng tay để giảm nguy cơ lây nhiễm.
nguonluc