Lực lượng Nga tác chiến tại Ukraine. Ảnh: TASS
Cuộc xung đột bắt đầu từ 24-2-2022, khi Tổng thống Nga Vladimir Putin công bố chiến dịch quân sự đặc biệt trên lãnh thổ Ukraine. Nga huy động lực lượng lớn, tiến nhanh từ nhiều hướng từ phía đông và nam, chạm trán quân đội Ukraine tại những vùng then chốt như Donetsk, Luhansk, Kharkiv...
Sau 4 năm, chiến sự đã chuyển từ hình thức đánh nhanh thành một cuộc chiến tiêu hao, trong đó máy bay không người lái (UAV) đóng vai trò chủ đạo. Con số tổn thất của hai bên được cho là không hề nhỏ. Khoảng 30% vùng Donbass, gồm Donetsk và Luhansk, nằm trong vòng kiểm soát của Ukraine.
Bước sang năm 2026, Nga tiếp tục chiến dịch quân sự, đồng thời giữ nguyên các điều kiện đàm phán như Ukraine không được gia nhập NATO, hạn chế quy mô quân đội hay phải rút khỏi toàn bộ 4 tỉnh Donetsk, Luhansk, Kherson và Zaporizhzhia.
Tròn 4 năm bùng phát xung đột tại Ukraine, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres ngày 24-2 tái khẳng định lời kêu gọi “một lệnh ngừng bắn ngay lập tức, toàn diện và vô điều kiện”, nhấn mạnh đây là bước đi đầu tiên hướng tới một nền hòa bình công bằng, lâu dài và toàn diện.
Sau khi nhậm chức vào đầu năm 2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã khởi động tiến trình đối thoại hòa bình. Tuy nhiên, mục tiêu sớm đạt thỏa thuận như kỳ vọng của ông chủ Nhà Trắng đã không trở thành hiện thực. Tuy nhiên, quá trình đối thoại gần đây đã được thúc đẩy dù vẫn tiến triển chậm, trong đó lãnh thổ là một trong những nút thắt khó gỡ.
Từ cuối năm ngoái, Nhà Trắng đề xuất ý tưởng lập vùng kinh tế tự do tại Donbass để giải quyết vấn đề lãnh thổ. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều câu hỏi chưa có lời giải liên quan, gồm vùng đệm sẽ do ai kiểm soát và quản lý như thế nào. Về phần mình, Nga kiên quyết phản đối sự hiện diện của binh sĩ NATO tại Ukraine.
Từ đầu năm 2026, phái đoàn Nga, Mỹ và Ukraine đã có 2 vòng đàm phán tại Abu Dhabi (UAE) và một vòng tại Geneva (Thụy Sĩ). Trưởng phái đoàn Nga Vladimir Medinsky đánh giá cuộc gặp gần nhất, diễn ra trong ngày 17 và 18-2, là hết sức khó khăn nhưng chuyên nghiệp.
Quang cảnh vòng đàm phán giữa Nga, Mỹ và Ukraine tại Geneva (Thụy Sĩ) vào ngày 17-2 vừa qua. Ảnh: Tân Hoa Xã.
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov miêu tả, đàm phán là quá trình rất phức tạp và tốn nhiều công sức, và "còn nhiều điều cần được phân tích và thảo luận với người đứng đầu nhà nước".
Các nguồn tin cũng cho biết, vòng đàm phán tiếp theo tại Geneva có thể diễn ra ngay trong tuần này.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Nhà Trắng đã ra điều kiện phải chấm dứt chiến sự chậm nhất là vào tháng 6, nếu không sẽ gia tăng sức ép lên cả hai bên xung đột. Tuy nhiên, việc đạt được mục tiêu này sẽ là một thử thách lớn nếu như hai bên không chấp nhận nhượng bộ.
Nhìn chung, sau 4 năm, xung đột Nga – Ukraine tiếp tục kéo dài với những hệ quả sâu rộng. Các nỗ lực hòa giải vẫn gặp bế tắc nhưng những dấu hiệu tích cực trong các vòng đối thoại gần đây đang mở ra tia hy vọng mong manh về một lối thoát cho cuộc khủng hoảng kéo dài nhất trong lịch sử châu Âu đương đại.
Ngày 24-2, TASS cho biết, các lực lượng Nga đang tiến hành một cuộc tấn công dọc theo 3 khu vực của Berestok gần Konstantinovka (Cộng hòa Nhân dân Donetsk).
hanoimoi